İşte bu yolcunun, bu makam-ı kudsîden aldığı dersin kısa bir meâline bir işâret olarak, Birinci Makamın ondokuzuncu mertebesinde:

لَااِلٰهَاِلَّااللّٰهُ الْوَاجِبُ الْوُجُودِ الْوَاحِدُ الْاَحَدُ، لَهُ الْاَسْمَاءُ الْحُسْنٰى، وَلَهُ الصِّفَاتُ الْعُلْيَا، وَلَهُ الْمَثَلُ الْاَعْلٰى، اَلَّذِى دَلَّ عَلٰى وُجُوبِ وُجُودِهِ فِي وَحْدَتِهِ: اَلذَّاتُ الْوَاجِبُ الْوُجُودِ، بِاِجْمَاعِ جَمِيعِ صِفَاتِهِ الْقُدْسِيَّةِ الْمُحِيطَةِ، وَجَمِيعِ اَسْمَائِهِ الْحُسْنٰى اَلْمُتَجَلِّيَةِ، وَبِاِتِّفَاقِ جَمِيعِ شُؤُونَاتِهِ وَاَفْعَالِهِ الْمُتَصَرِّفَةِ، بِشَهَادَةِ عَظَمَةِ حَقِيقَةِ تَبَارُزِ الْاُلُوهِيَّةِ فِي تَظَاهُرِ الرُّبُوبِيَّةِ، فِي دَوَامِ الْفَعَّالِيَّةِ الْمُسْتَوْلِيَةِ، بِفِعْلِ الْاِيجَادِ وَالْخَلْقِ وَالصُّنْعِ وَالْاِبْدَاعِ بِاِرَادَةٍ وَقُدْرَةٍ، وَبِفِعْلِ التَّقْدِيرِ وَالتَّصْوِيرِ وَالتَّدْبِيرِ وَالتَّدْوِيرِ بِاِخْتِيَارٍ وَحِكْمَةٍ، وَبِفِعْلِ التَّصْرِيفِ وَالتَّنْظِيمِ وَالْمُحَافَظَةِ وَالْاِدَارَةِ وَالْاِعَاشَةِ بِقَصْدٍ وَرَحْمَةٍ، وَبِكَمَالِ الْاِنْتِظَامِ وَالْمُوَازَنَةِ وَبِشَهَادَةِ عَظَمَةِ إِحَاطَةِ حَقِيقَةِ اَسْرَارِ:

﴿ شَهِدَ اللّٰهُ اَنَّـهُ لَٓا إِلٰهَ اِلَّا هُوَ وَالْمَلٰٓئِكَةُ وَاُولُوا الْعِلْمِ قَٓائِمًا بِالْقِسْطِ لَٓا إِلٰهَ اِلَّا هُوَ الْعَز۪يزُ الْحَك۪يمُ ﴾

denilmiştir.

İhtar

İHTAR

Geçen İkinci Makamın birinci bâbındaki ondokuz aded mertebelerin şehâdet eden hakikatlerinin herbirisi, tahakkuklarıyla ve vücûdlarıyla vücûb-u vücûda delâlet ettikleri gibi ihâtaları ile dahi vahdete ve ehadiyete delâlet ederler. Fakat başta, sarîhan vücûdu isbât ettikleri cihetle, vücûb-u vücûdun delilleri sayılmış.

İkinci Makamın ikinci bâbı ise; başta ve sarâhatle vahdeti –ve içinde vücûdu– isbât ettiği haysiyetiyle, tevhid bürhânları denilir. Yoksa her ikisi, her ikisini isbât eder. Farklarına işâret için, birinci bâb’da بِشَهَادَةِ عَظَمَةِ اِحَاطَةِ حَقِيقَةِ ikinci bâb’da, vahdet görünür gibi zuhûruna işâreten بِمُشَاهَدَةِ عَظَمَةِ اِحَاطَةِ حَقِيقَةِ fıkraları tekrar ediliyor.

Gelecek ikinci bâb’ın mertebelerini birinci bâb gibi izâh etmeye niyet etmiştim. Fakat bazı hâllerin mümânaatıyla, ihtisara ve icmâle mecburum. Hakkıyla beyân etmeyi Risale-i Nura havâle ediyoruz. ∗∗∗