ateş edildi. Dört tanesi müstesnâ, bütün arkadaşlarım şehîd olduktan sonra, taburun dört sıralarını yardık; yine onların içinde bir yere girdik. Onlar, üstümüzde, etrafımızda sesimizi, öksürüğümüzü işittikleri hâlde bizi görmüyordular. Otuz saat, o hâlde çamur içinde, ben yaralı iken hıfz-ı İlâhî ile istirahat-i kalb içinde muhâfaza edildim.

Bunun gibi müteaddid tehlikede Hazret-i Gavs’ın gösterdiği tarih-i arabî itibariyle, hakikaten bir hıfz-ı İlâhî içinde bulunduğumu hissediyordum. Demek Cenâb-ı Hak o kudsî Üstadımı, bir melâike-i sıyânet gibi bana muhâfız kılmış.

İşte bu اَنَا لِمُرِيدِى حَافِظًا fıkrası, bu fakirin mühim sergüzeştlerine işâret ettiği gibi, bu fakirin etrafında Hizmet-i Kur'âniye işinde toplanan arkadaşlarımdan dokuz talebesini حَافِظًا ismi ile işâret ediyor.

وَاَحْرُسُهُ فِى كُلِّ شَرٍّ وَفِتْنَةٍ fıkrasında iki hüküm var. Biri şerden, diğeri fitnedendir. Demek ikincisi اَحْرُسُهُ فِى كُلِّ فِتْنَةٍ ve bu cümle كُلِّ şedde sayılmazsa bin üçyüz kırkdört eder. Evet, bu tarihten şimdiye kadar çok fitne-i mühimmeden bir himâyet-i gaybî ile mahfûz kaldığımı تَحْدِيثًا لِلنِّعْمَةِ ilân ediyorum.

İkinci Remiz:

مُرِيدِى اِذَا مَا كَانَ شَرْقًا وَمَغْرِبًا ❀ اَغِثْهُ اِذَا مَا سَارَ فِى اَىِّ بَلْدَةٍ

fıkrasında bahsettiği ve konuştuğu mürîdi ise, şarka esâreten gittiği tarihi gösterdiği gibi, garba nefy olduğu tarihi de gösterir. Şöyle ki:

Şu fıkranın hakîki tâbiri اِذَا مَا كَانَ مُرِيدِى اَسِيرًا فِى شَرْقٍ oluyor. Demek zaman-ı esâret مَا كَانَ مُرِيدِى اَسِيرًا فِى شَرْقٍ de çıkıyor. Ve bin üçyüz otuzyedi ediyor. İşte bu fakir, o tarih-i arabîde Rus esâretinde, tek başımla Petrograd’dan bir ay şimâl-i şark tarafından firar edip, çok envâ'-ı mehâlik varken, Rusça bilemediğim hâlde, bir muhâfaza-i gaybiye altında pek çok bilâdı seyr u seyahat ettim. Tâ Varşova, Avusturya tarîkiyle İstanbul’a gelip uzun bir dâire-i arzda seyahat ettim. Hazret-i Gavs’ın dediği gibi, o esâret-i şarkıye ve o seyr-i bilâd-ı kesîre içinde İzn-i İlâhî ile istiğâseme medet görüyordum. Demek İzn-i İlâhî ile Hazret-i Gavs, melek gibi bu vazifeyi duâsıyla yapmış.