bulunmuşlardır. Ve mü'minlere ta'rizde bulunarak mü'minlerden kendilerine nasihat edenleri techil etmişlerdir.

Kur'ân-ı Kerîm dahi münâfıkların şu mezkûr iddialarını cerh ve akslerini isbât etmek üzere şu cümlede bazı hükümler serdetmiştir. Ezcümle:

Fesâd, münâfıklara isnâd ve isbât edilmiştir. Ve onların, müfsidlerin hakikatiyle ittihâd ettiklerine işâret edilmiştir. Ve fesâdın münâfıklara münhasır olduğuna ve bu hükmün sâbit bir hakikat bulunduğuna işâretler yapılmıştır. Ve onların muzır olmalarıyla halk îkaz edilmiştir. Ve onların hisleri nefyedilmekle techil edilmişlerdir.

Evet, fenâ birşeye düşmemek için kullanılmakta olan îkaz âleti denilen أَلَا ile onların da'vâları halkın nazarında tezyif ve iptal edilmiştir. Tahkîki ifâde eden اِنَّ ile, da'vâlarında iddia ettikleri hakkâniyet ve ma'lûmiyet reddedilmiştir. Hasrı ifâde eden هُـمْ onların اِنَّـمَا ve نَحْنُ ile mü'minlere karşı yaptıkları ta'rizi cerh edici bir mukàbeledir. Cins ve hakikati ifâde eden اَلْمُفْسِدُونَ deki harf-i ta'riften anlaşılır ki, onlar müfsidlerin hakikatiyle ittihâd etmişlerdir.

Şuûrdan mahrum olduklarını ifâde eden ﴾ وَلٰكِنْ لَا يَشْعُرُونَ ﴿ cümlesi, onların zu'mlarınca da'vâlarının ma'lûmiyeti dolayısıyla nasihate ihtiyaçları olmadığına ve nasihat edenleri tezyif ettiklerine karşı bir müdafaadır. —oOo—

► 13 ◄

﴿ وَاِذَا قِيـلَ لَهُـمْ اٰمِنُوا كَــمَٓا اٰمَنَ النَّـاسُ قَالُوٓا أَنُؤْمِنُ كَــمَٓا اٰمَنَ السُّفَهَٓـاءُ أَلٰٓا اِنَّـهُـمْ هُـمُ السُّفَـهَٓاءُ وَلٰكِنْ لَا يَعْـلَمُوـنَـ ﴾

Yani, “Halkın îmâna geldikleri gibi siz de îmâna geliniz, diye îmâna dâvet edildikleri zaman, ‘Süfehâ takımının îmâna geldiği gibi biz de mi îmâna geleceğiz?’ diye cevapta bulunurlar. Fakat süfehâ takımı ancak ve ancak onlardır; lâkin bilmiyorlar.”

Bu âyeti mâkabliyle rabt ve nazm eden cihetlere gelince:

Bu iki âyet münâfıkların cinayetlerini hikâye ettiği gibi, onlara hem nasihat, hem irşad vazifesini de görüyor. Binâenaleyh, bu iki âyetin arasındaki atıf, ya onların mü'minlere isnâd ettikleri sefâhet cinayetini kendilerinin arzda yaptıkları ifsad cinayetine atıftır, veyâhut emr-i bilmârufu