Bu âyetin cümleleri arasındaki irtibata gelelim:

Evet, ﴾ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَسْتَحْي۪ٓ اَنْ يَضْرِبَ مَثَـلًا مَا بَعُوضَةً فَمَا فَوْقَهَا ﴿ cümlesi onların îrâd ettikleri aşağıdaki müteselsil i'tirâzları reddediyor.

1. Allah’ın beşer ile konuşmasında ve onlara kahr ve itâb etmekte ve onlardan şikâyet etmekte ne hikmet vardır? Hâlbuki bu gibi şeylerden anlaşılır ki; âlemde insanın da başka bir tasarrufu, bir te'siri vardır?..

2. İnsanlar arasında cereyan eden konuşmalar gibi temsîllerin getirilmesi... Zîra bu, Kur'ânın beşer kelâmı olduğuna alâmettir?..

3. Kelâmın arkasında, üslûbların arasında insanın timsâli görünür?

4. Hakàik, temsîlâtla tasvir ediliyor. Bu ise, hakikati izhâr etmekten âciz olduğuna delâlet eder?..

5. Getirilen temsîller, âdi temsîllerdir. Bu ise, Mütekellimin zihni, inhisar altında olduğuna emâredir?

6. Hakîr ve kıymetsiz şeylerden temsîller getiriliyor. Bu da mütekellimin zaîf olduğuna delildir?

7. Getirilen temsîllere mecburiyet olmadığından; terki zikrinden evlâdır?

8. Bilhassa, ehl-i izzetin hayâ ederek tenezzül etmedikleri şeylerden temsîl getirilmiştir?

Kur'ân-ı Kerîm, bu i'tirâz silsilesini,

﴾ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَسْتَحْي۪ٓ اَنْ يَضْرِبَ مَثَـلًا مَا.. الخ ﴿ cümlesiyle bir darbede kırmış ve yıkmıştır:

1. Eşyanın iç yüzleri yüksek ve şeffâf olduğundan, bu yüzlerden bahsetmek azamet ve celâle münâfî olmadığı gibi; Ulûhiyetin iktizası üzerine dış yüzleri çirkin görünenlerin bahsedilmekten, zikredilmekten haric tutulmaları, Ulûhiyet kanununa muhâliftir. Çünkü bir hâkim, teb'asından Çingeneleri hukuk-u medeniyeden ihrac etmez.

2. Belâğat ve hikmetin iktizası üzerine, hakîr mânâları ifâde için hakîr temsîllerin zikrinde bir muhâlefet yoktur.

3. Âdi temsîllerde bir beis yoktur, terbiye ve irşad öyle ister.

4. İnâyet-i İlâhiyenin iktizası üzerine; hakàik, temsîlâtla tasvir edilir.

5. Rubûbiyet ve terbiyenin iktizasına binâen, insanları, kendi aralarında cereyan eden muhâvereleri, üslûbları, şîveleriyle irşad etmek lâzımdır.

6. Hikmet ve nizâmın iktizası üzerine, Cenâb-ı Hakk’ın insanlar ile konuşması zarûrîdir.